DAVR XARAJATLARI VA UNING TARKIBI: SOTISH XARAJATLARI VA MA’MURIY-BOSHQARUV XARAJATLARI
Boronov Bobur
Samarqand Iqtisodiyot va Servis instituti professori v.b., i.f.d. (DSc)
Urinboyev Bexruz
Samarqand iqtisofiyot va servis instituti talabasi
Keywords: period costs, selling expenses, administrative expenses, financial reporting, management accounting, cost analysis, Uzbekistan.
Abstract
This article analyzes the nature, structure and importance of period costs and their components, in particular, selling expenses and administrative and management expenses, in the activities of the enterprise. Ways to optimize period costs, modern methods of reducing them, and scientific and methodological foundations of management based on regulatory documents are highlighted.
References
1. O‘zbekiston Respublikasining “Buxgalteriya hisobi to‘g‘risida”gi Qonuni. 2016-yil 13-aprel, № O‘RQ-404.
2. O‘zbekiston Respublikasining ijtimoiy-iqtisodiy holati (2024-yil yanvar-dekabr). - Toshkent: O‘zbekiston Respublikasi Milliy statistika qo‘mitasi, 2025. - B. 12-18. (stat.uz).
3. O‘zbekiston Respublikasi moliya vazirining “O‘zbekiston Respublikasi hududida qo‘llash uchun moliyaviy hisobotning xalqaro standartlari va unga tushuntirishlar matnini tan olish to‘g‘risida”gi Buyrug‘i. 2022-yil 10-noyabr. 61-son.
4. 1-son BHXS (IAS) “Moliyaviy hisobotni taqdim etish”.
5. O‘zbekiston Respublikasi iqtisodiyot va moliya vazirining “Moliyaviy hisobotlarni taqdim etish muddatlari hamda ularning tarkibi va mazmuni to‘g‘risidagi nizomni tasdiqlash haqida”gi Buyrug‘i. 2024-yil 8-oktyabr. 181-son.
6. Boronov, B. (2022). Mahsulot tannarxini hisoblashda umumishlab chiqarish xarajatlarining o‘rni va ularning hisobini takomillashtirish. Economics and Innovative Technologies, 10(6), 31-42.
7. Abdusalomova N.B. Boshqaruv hisobi tizimida ichki nazorat va byudjetlashtirish uslubiyatini takomillashtirish. Iqtisodiyot fanlari doktori (DSc) dissertatsiyasi avtoreferati. T.: 2019-yil, 26-bet.
8. Ochilov O.I. Xo‘jalik yurituvchi sub’ektlarda investitsiyalar hisobi va tahlilini takomillashtirish. Iqtisodiyot fanlari bo‘yicha falsafa doktori (PhD) dissertatsiyasi. T.: 2021, 228-b.
9. Boronov, B. F. (2022). Yog‘-moy mahsulotlari ishlab chiqarish xarajatlari hisobining nazariy va metodologik asoslarini takomillashtirish. ISSN 2181-3191 VOLUME 1, ISSUE 7 OCTOBER 2022, 202284.
10. Moliyaviy hisobotni tayyorlash va taqdim etish uchun konseptual asos. O‘zbekiston Respublikasi Adliya vazirligi tomonidan 2024-yil 12-iyulda ro‘yxatdan o‘tkazilgan. 3530-son.
11. Boronov B.F. Yog‘-moy mahsulotlari hisobi metodologiyasini takomillashtirish. T.: TMI, iqtisodiyot fanlari doktori (DSc) ilmiy darajasini olish uchun yozilgan dissertasiya, 2023, 244-b.
12. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “Moliyaviy hisobotning xalqaro standartlariga o‘tish bo‘yicha qo‘shimcha chora-tadbirlar to‘g‘risida”gi Qarori. 2020-yil 24-fevral. PQ-4611.














