EKOLOGIK INQIROZ VA YURAK-QON TOMIR SALOMATLIGI: XXI ASR CHAQIRIG‘I
Shermatov Umidjon Rustam o‘g‘li
Toshkent tibbiyot akademiyasi davolash ishi yo‘nalishi 3-kurs talabasi
Qosimova Xilola To‘xtapulatovna
Toshkent tibbiyot akademiyasi Atrof muhit gigiyenasi assistenti
Keywords: Ekologik inqiroz, XXI asr chaqirig‘i, yurak-qon tomir tizimi kasalliklari, JSST, Suniy entelekt.
Abstract
Ushbu maqola ekologik inqiroz va yurak-qon tomir salomatligi to‘g‘risida siz va bizga ma’lumotlar beradi. Shu bilan birga “XXI asr chaqirig‘i”, yomonlashib borayotgan ekologiya va kasalliklar sonining ortishi haqida so‘z boradi. Jahon sog‘liqni saqlash tashkiloti(JSST) ma’lumotlari va statistik ko‘rsatkichlar bilan tahlil qilinib, mamlakatimiz hududidagi ekologik xavf darajasi va yurak-qon tomir tizimi kasalliklari ko‘rib chiqiladi. Shuningdek, mamlakatimizda amalga oshirilayotgan amaliy ishlar va rivojlanish strategiyasi batafsil yoritiladi.
References
1. Dockery, D.W. et al. (1993). An Association between Air Pollution and Mortality in Six U.S. Cities. New England Journal of Medicine.
2. O‘zbekiston Respublikasi Sog‘liqni Saqlash Vazirligi. Yurak-qon tomir kasalliklari bo‘yicha milliy hisobot. Toshkent, 2022.
3. Pope, C.A. et al. (2002). Lung Cancer, Cardiopulmonary Mortality, and Long-term Exposure to Fine Particulate Air Pollution. JAMA.
4. Anderson, B.G., Bell, M.L. (2009). Weather-related mortality: how heat, cold, and heat waves affect mortality in the United States. Epidemiology.
5. Abdullayev Sh. Sh. Kardiologiya asoslari. Toshkent Tibbiyot Akademiyasi, 2020.
6. Rustamova M. S. Ekologik omillarning yurak-qon tomir tizimi kasalliklari rivojlanishiga ta’siri. “Ilmiy-amaliy tibbiyot jurnali”, Toshkent, 2019.
7. Ebi, K.L. et al. (2018). Health risks of climate change: review of recent studies. Environmental Health.
8. Navas-Acien, A. et al. (2007). Lead exposure and cardiovascular disease—a systematic review. Environmental Health Perspectives.
9. Tursunov D., Yusupova G. Havo ifloslanishi va arterial gipertenziya rivojlanishi o‘rtasidagi bog‘liqlik. Toshkent Tibbiyot Akademiyasi Ilmiy Konferensiya Materiallari, 2020.
10. World Health Organization (2023). Cardiovascular diseases fact sheet. WHO.
11. Brook, R.D. (2010). Cardiovascular effects of air pollution. Circulation.
12. O‘zbekiston Respublikasi Ekologiya va Atrof-muhitni muhofaza qilish davlat qo‘mitasi. Ekologik holat va sog‘liq. Toshkent, 2021.
13. The Lancet (2021). Global Burden of Disease Study.














